Masseter nedir, nasıl büyür?
Masseter, alt çeneyi üst çeneye doğru çeken ana çiğneme kasıdır. Kulak önünden çene köşesine uzanır. Genetik, cinsiyet, beslenme alışkanlıkları (sert gıda, sakız), ve stres kaynaklı diş sıkma alışkanlığı masseter hacmini etkiler. Aşırı gelişmiş masseter "kare çene" görünümü verir; bu bazı erkeklerde karakter, bazı kadınlarda şikayet sebebidir.
Masseterin büyümesi kademeli ve uzun yıllara yayılır. Genellikle 20'li yaşlarda hacim artışı hızlanır; 30'larda zirve yapar. Tek yönlü kasılma (her zaman aynı tarafla çiğneme) asimetriye neden olabilir — bir taraf daha gelişkin olabilir. Bu asimetri masseter botoksu ile düzeltilebilir.
Tedavi iki ayrı endikasyona sahiptir
Birincisi estetiktir: yüz çizgisini incelten, çene köşesini yumuşatan, alt yüzü dengeli hale getiren estetik tedavi. Özellikle kalp/oval yüz hedeflenen kadın hastalarda sık tercih edilir. İkincisi medikaldir: gece diş sıkma (bruksizm) ve gündüz diş sıkma hastalarında kas aşırı aktivitesini azaltır. Bu hastalarda diş çürümesi, çene eklem ağrısı (TMJ), sabah başağrısı gibi semptomlar vardır ve masseter botoksu bu semptomları %70-90 oranında azaltır.
İki endikasyon aynı hastada genellikle birleşir. Estetik olarak gelen hastanın öyküsünde diş sıkma ya da çene ağrısı çıkar; medikal olarak gelen hastanın yüzü de incelir. Bu ikili etki, masseter tedavisini hastalar için en "değer hissi" yaratan uygulamalardan biri yapar.
Estetik hedef
- Oval/kalp yüz çizgisi
- Çene köşesi yumuşar
- Alt yüz incelir
- Etki 3 ayda görünür
- Sonuç 6-8 ay kalıcı
Medikal hedef
- Diş sıkma/gıcırdatma azalır
- Sabah çene ağrısı geçer
- TMJ kliği/ağrısı hafifler
- Diş aşınması yavaşlar
- Baş ağrısı sıklığı düşer
Doz ve teknik
Her taraf için 20-40 ünite (Botox/Xeomin ekivalanı) arasında doz uygulanır. Erkeklerde doz daha yüksektir. Enjeksiyon üç noktaya yayılır: her taraftaki masseter gövdesine; iğne derin, kemik seviyesine yakın yerleştirilir. Yüzeysel enjeksiyon yanlış yerde etki yapabilir — "donuk gülümseme" ya da yanak çukuru gibi.
Etki kademelidir: 2-3 haftada hafif yumuşama, 6-8 haftada gözle görünür incelme, 3. ayda tam sonuç. Sonuç 6-8 ay kalıcıdır; bazı hastalarda 9 aya kadar uzar çünkü kas büyüklüğü önemli ölçüde azalmıştır ve yeniden eski hacmine dönmesi zaman alır. Bu nedenle masseter botoksu genellikle yılda 1-2 kez tekrarlanır.
Klinik not: Bruksizm hastalarında masseter botoksu sadece belirtiyi tedavi eder, nedeni değil. Stres, anksiyete, uyku bozukluğu, malokluzyon (diş kapanış bozukluğu) gibi kökler ihmal edilmemelidir. Klinikte bu hastaları diş hekimi ve gerektiğinde nörolog ile paralel yönetirim.
Yan etkiler ve dikkat edilmesi gerekenler
En sık yan etki: geçici çiğneme zayıflığı. İlk 2-3 haftada sert/sert gıdalar (biftek, fındık kabuğu, kalın sakız) zor çiğnenebilir. Bu geçicidir ve normaldir. Nadir yan etki: gülümseme asimetrisi — eğer iğne masseter yerine çok yukarıda, zygomatikus bölgesine gittiyse, gülüşün bir tarafı düşebilir. Bu durumda kas toparlanması beklenir, 2-3 ay içinde normalleşir.
Uzun vadeli tekrar tedavilerde masseter kalıcı olarak küçülebilir. Bu genellikle arzu edilen sonuçtur ama hastanın "yüzüm çok incelmiş" hissi yaşaması mümkündür. Bu yüzden 2-3 kez tedaviden sonra hastayla "devam mı, ara mı?" kararı birlikte verilir. Tamamen durdurulursa kas zamanla eski hacmine kısmen döner ama "tamamen eskisi" olmayabilir.