Aktivet Topikale: Retinoid, Peptid, Biokimia e AHA/BHA

Retinoidet: standardi i artë

Retinoidi është emri i përgjithshëm për derivatet e vitaminës A. Nga më i dobëti te më i forti: retinil palmitat < retinol < retinaldehid (retinal) < adapalen < tretinoin (acid retinoik) < tazaroten. Tretinoina dhe tazaroteni janë me recetë; në Turqi tretinoina është lehtësisht e aksesueshme, ndërsa tazaroteni është i vështirë. Retinoli dhe retinali janë pa recetë.

Retinoidet lidhen me receptorët në bërthamën e qelizës dhe ndryshojnë shprehjen e rreth 500 gjeneve. Ato rrisin sintezën e kolagjenit, shpërndajnë melanozomet (zbehin njollat), e vendosin keratinocitin në një proces rinovimi më të rregullt dhe ulin prodhimin e sebumit. Efekti fillon pas 3-4 javësh dhe bëhet i dukshëm pas 3-6 muajsh.

Peptidet: molekulat sinjalizuese

Peptidet janë zinxhirë të shkurtër aminoacidesh; ato lidhen me receptorë specifikë në lëkurë dhe japin urdhra specifikë. Më të spikaturit: Matrixyl (palmitoil pentapeptid-4) nxit sintezën e kolagjenit; Argireline (acetyl hexapeptide-8) zbut tkurrjen e muskujve në nivel sipërfaqësor — shprehja "botoks topikal" është e ekzagjeruar, por ka një efekt të vogël; Peptidet e bakrit (GHK-Cu) mbështesin shërimin e plagëve.

Problemi kryesor i peptideve është madhësia e molekulës; është e vështirë për to që të kalojnë stratum corneum-in. Në formulat e mira përdoren përforcues të penetrimit (transport lipozomal, molekula të modifikuara).

AHA/BHA/PHA — klasat e acideve

AHA-të (alfa-hidroksi acidet): glikolik, laktik, mandelik, acid bajameje. Ato punojnë në sipërfaqe, lirojnë keratinocitet dhe sigurojnë lëmim të sipërfaqes. Janë efektive për njollat dhe vijat e holla. Përqendrimi: 5-15% për përdorim në shtëpi; 30%+ për peeling klinik.

BHA (beta-hidroksi acid, salicilik): i tretshëm në yndyrë, depërton brenda poreve. Është prioritet për aknet, pikat e zeza dhe problemet me sebumin. 2% për përdorim ditor, 20-30% për peeling profesional.

PHA-të (poli-hidroksi acidet, si glukonolaktoni): molekulë më e madhe, efekt më i butë, të përshtatshme për lëkurë të ndjeshme.